Në kuadër të Projektit për Administrimin e Sigurimeve Shoqërore (SIAP), të mbështetur nga Banka Botërore, një delegacion nga Maqedonia e Veriut realizoi një vizitë studimore në Republikën e Kroacisë për të shkëmbyer përvoja dhe praktika të mira në lidhje me sistemet e vlerësimit të aftësisë së kufizuar, regjistrat e aftësisë së kufizuar, si dhe rehabilitimin profesional dhe punësimin e personave me aftësi të kufizuara.

Vizita ofroi një pasqyrë të drejtpërdrejtë mbi modelin e centralizuar kroat për vlerësimin e aftësisë së kufizuar, mekanizmat e koordinimit institucional dhe përdorimin e sistemeve të integruara softuerike që lidhin vlerësimin, rehabilitimin, masat e punësimit dhe menaxhimin e të dhënave. Vëmendje e veçantë iu kushtua rolit të Institutit për Vlerësimin e Aftësisë së Kufizuar, Rehabilitimin Profesional dhe Punësimin e Personave me Aftësi të Kufizuara (ZOSI), i cili bashkon funksionet e vlerësimit, rehabilitimit dhe punësimit brenda një kuadri të vetëm institucional.

Një fokus kryesor i vizitës ishte infrastruktura digjitale që mbështet vlerësimin e aftësisë së kufizuar dhe shkëmbimin e të dhënave, përfshirë modulet e ndërlidhura softuerike të përdorura për vlerësim ekspertësh, planifikim të rehabilitimit profesional, menaxhim të asistencës personale dhe regjistrin e aftësisë së kufizuar. Përvoja kroate tregoi përparësitë e menaxhimit të centralizuar të të dhënave, identifikimit unik të përfituesve dhe rrjedhave të strukturuara të informacionit ndërmjet institucioneve, duke theksuar njëkohësisht kufizimet ekzistuese që lidhen me ndërveprueshmërinë dhe dominimin e qasjes mjekësore në vlerësim.

Delegacioni shqyrtoi gjithashtu sistemin kroat të rehabilitimit profesional dhe punësimit, përfshirë bashkëpunimin ndërmjet shërbimit të punësimit, qendrave të rehabilitimit dhe fondit të punësimit. Modeli i koordinuar që lidh rezultatet e vlerësimit me rrugët e rehabilitimit dhe masat aktive të tregut të punës u identifikua si një referencë e vlefshme për reformat e ardhshme në Maqedoninë e Veriut.

Në përgjithësi, vizita studimore ofroi mësime të rëndësishme për zhvillimin e mëtejshëm të sistemit kombëtar të vlerësimit të aftësisë së kufizuar të bazuar në ICF dhe të orientuar drejt të drejtave të njeriut, krijimin e një regjistri kombëtar të aftësisë së kufizuar dhe forcimin e koordinimit institucional përmes Njësisë Qendrore Koordinuese për Certifikimin e Aftësisë së Kufizuar (CDCCU). Modeli kroat shërben si shembull praktik i organizimit të avancuar digjital dhe lidhjes institucionale, duke theksuar njëkohësisht nevojën për një qasje funksionale dhe të bazuar në të drejtat e njeriut – që mbetet objektiv thelbësor i reformave të SIAP dhe CDCCU.